Dla osoby, która dopiero planuje założenie działalności gospodarczej lub jest na samym początku przedsiębiorczej drogi, pojęcia takie jak Ulga na start, składki preferencyjne czy Mały ZUS Plus mogą wydawać się bardzo podobne, a nawet identyczne. Nic bardziej mylnego. Są to trzy odrębne rozwiązania, dostępne w różnych momentach prowadzenia działalności i pod określonymi warunkami.

Co istotne, mają one ogromny wpływ na koszty prowadzenia firmy, zwłaszcza w pierwszych latach działalności. W tym artykule w przystępny sposób wyjaśniam, czym się różnią i kiedy można z nich skorzystać.

Ogólne zasady opłacania składek ZUS

Dla większości przedsiębiorców, którzy prowadzą działalność gospodarczą od dłuższego czasu, obowiązują standardowe składki ZUS. Od 2026 roku minimalna wysokość składek społecznych wynosi 1926,75 zł miesięcznie.

Kwota ta liczona jest od podstawy stanowiącej 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia, które w 2026 roku wynosi 5652 zł. Warto jednak pamiętać, że nie każdy przedsiębiorca od początku musi opłacać składki w tej wysokości. Dla małych i początkujących przedsiębiorców dostępne są także bardziej korzystne zasady opłacania składek ZUS.

Ulga na start – 6 miesięcy bez składek społecznych

Pierwszą z nich jest Ulga na start, czyli zwolnienie z opłacania składek na ubezpieczenia społeczne przez pierwsze 6 miesięcy prowadzenia działalności.

Z ulgi możesz skorzystać, jeśli:

-zakładasz działalność gospodarczą po raz pierwszy lub ponownie, po upływie co najmniej 60 miesięcy od jej ostatniego zawieszenia lub zakończenia,

-nie wykonujesz działalności na rzecz byłego pracodawcy, u którego w bieżącym lub poprzednim roku pracowałeś na etacie, wykonując te same czynności.

Ulga na start zgłaszana jest już na etapie rejestracji działalności w CEIDG. W tym celu należy zgłosić się do ZUS z kodem 05 40.

Należy jednak pamiętać, że korzystanie z Ulgi na start oznacza brak prawa do świadczeń z ubezpieczenia chorobowego, takich jak:

• zasiłek chorobowy,
• świadczenie rehabilitacyjne,
• zasiłek macierzyński,
• zasiłek opiekuńczy.

Składki preferencyjne – niższy ZUS przez 24 miesiące

Po zakończeniu 6-miesięcznej Ulgi na start przedsiębiorca może skorzystać z preferencyjnych składek ZUS przez kolejne 24 miesiące.

Aby to zrobić, należy:

– wyrejestrować się z ZUS (druk ZUS ZWUA) z kodem 05 40,

– ponownie zgłosić się do ubezpieczeń (druk ZUS ZUA) z kodem 05 70.

Ile wynoszą składki preferencyjne?

Podstawa wymiaru składek to 30% minimalnego wynagrodzenia. W 2026 roku wynosi ona 1441,80 zł, co daje łączną składkę społeczną w wysokości 456,18 zł miesięcznie. Przedsiębiorca, który nie zatrudnia pracowników i objęty jest preferencyjnymi składkami ZUS, zwolniony jest również z opłacania składek na Fundusz Pracy oraz Fundusz Solidarnościowy.

Dla porównania, standardowe składki społeczne wynoszą w tym czasie 1773,96 zł, co oznacza różnicę przekraczającą 1000 zł miesięcznie. W różnicy tej mieszczą się składki na Fundusz Pracy oraz Fundusz Solidarnościowy, ponieważ przypadku opłacania standardowych składek ZUS przedsiębiorca musi je również opłacać nie zależnie od tego, czy zatrudnia pracowników.

Warto pamiętać, że przedsiębiorca może zadeklarować wyższą podstawę i opłacać wyższe składki.

Mały ZUS Plus – składki zależne od dochodu

Po zakończeniu okresu składek preferencyjnych przedsiębiorca może – pod pewnymi warunkami – skorzystać z Małego ZUS-u Plus.

Warunki skorzystania:

– przychody z działalności w poprzednim roku kalendarzowym nie przekroczyły 120 000 zł,

– działalność była prowadzona przez co najmniej 60 dni w poprzednim roku.

Jeśli działalność była prowadzona tylko przez część roku, limit przychodów ustala się proporcjonalnie.

Jak obliczyć składki?

Podstawą jest przeciętny miesięczny dochód z poprzedniego roku pomnożony przez współczynnik 0,5. Ostateczna podstawa musi mieścić się w przedziale:

• nie mniej niż 30% minimalnego wynagrodzenia (1441,80 zł w 2026 r.),
• nie więcej niż 60% prognozowanego wynagrodzenia (5652 zł w 2026 r.).

Z Małego ZUS-u Plus można korzystać maksymalnie przez 36 miesięcy w ciągu kolejnych 60 miesięcy prowadzenia działalności.

Podsumowanie

Dla początkującego przedsiębiorcy odpowiedni wybór formy opłacania składek ZUS ma kluczowe znaczenie. Świadome zaplanowanie ścieżki przechodzenia między tymi rozwiązaniami pozwala bezpiecznie rozwijać działalność. Odpowiednie wykorzystanie dostępnych ulg pozwala znacząco ograniczyć koszty w początkowym, często najtrudniejszym okresie działalności.

W naszym biurze rachunkowym kompleksowo przeprowadzimy Cię przez cały ten proces, pomagając dobrać najkorzystniejsze rozwiązania i zadbać o poprawność formalności.

Masz pytania? Skontaktuj się z nami – chętnie doradzimy!

789 220 040

epmaciej@gmail.com

#SkładkiSpołeczne #ZUS #MałyZUS #UlgaNaStart #SkładkiPreferencyjne